Son günlerde gündemde yoğun biçimde yer bulan Mantolama Zorunluluğu konusu hakkında bilmek istediklerinizi sizin için derledik. Binaların enerji performansı yönetmeliği hakkında detaylar ve kanunun uygulanma yöntemi hakkında bilgileri derlediğimiz yazımızda ayrıca yalıtım kavramı ve detaylarına da değineceğiz. Isı yalıtımı, su yalıtımı, yangın yalıtımı ve ses yalıtımı konularına değinecek ve bu konular hakkında detaylı bilgi edinebilmeniz için yardımcı olacağız.

Mantolama Zorunluluğu Nedir?

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı ve Enerji Bakanlığı tarafından çıkarılan kanunlar arasında yer alan 5627 Sayılı; Enerji Verimliliği yasasına bağlı Binalarda Enerji Performansı yönetmeliği hükümlerine göre, yapıların enerji kimlik belgesine sahip olması Ocak 2011 tarihi itibariyle zorunlu kılınmıştır. Ancak kanun uygulama esasları kapsamında, mevcut yapıların kullanım biçimlerinde değişiklik olmaması koşulu ile 2020 yılına kadar enerji kimlik belgesi edinmeleri mümkündür. Bunun yanında, 2017 yılı itibariyle Enerji kimlik belgesi almayan yapıların alınması, satılması, kiralanması ve üzerinde herhangi bir işlemin yapılabilmesi mümkün değildir. Yani, mevcut yasal uygulama için tanınan süre sınırsız değildir.

mantolama zorunluluğu

Enerji Verimliliği Nedir?

Petrol, doğal gaz, elektrik vb. enerji kaynakları nüfusun ve sanayileşmenin artmasına paralel olarak azalmaya başlamıştır. Sürdürülebilir bir gelecek için enerji kaynaklarının korunması, verimli kullanılması gerekmektedir. Enerji verimliliği; üretim ve tüketim aşamasında kısacası yaşamın her alanında kullanılan enerji miktarını azaltmaya yönelik tedbir almak ve bu tedbirleri hayata geçirmektir.

Enerji verimliliği kapsamında ürün ve hizmet üretiminde enerji verimliliğini hayata geçirmek üretimin daha az enerji kullanılarak yapılmasını sağlar. Binalarda ısı yalıtımı yapılması ise ısınmak ve serinlemek için ihtiyaç duyulan enerji miktarını azaltır ve enerjini daha verimli kullanılmasına imkan tanır. Enerji verimliliği enerji tasarrufu demek değildir. Enerji verimliliği enerjinin daha akıllı kullanılmasını sağlayan teknolojik önlemleri almak ve bunun sonucunda tasarruf sağlamak demektir. Teknolojinin getirmiş olduğu yenilikleri üretim aşamasında elektronik cihazlara yansıtmak, daha düşük enerji ile çalışan cihazlar üretmek enerji verimliliği kapsamında değerlendirilmesi gereken konulardır.

Enerji verimliliğini binalarda hayata geçirmek için ısı yalıtımı yapılması zorunlu bir ihtiyaçtır. Isı kayıplarını önlemek üzere yapılan mantolama gibi uygulamalar, binaların daha az enerji ile ısınmasını sağlar, bu nedenle enerji verimliliği kapsamında değerlendirilir. Çatı yalıtımı uygulaması da enerji verimliliğini hayata geçirmek açısından son derece önemlidir. Yalıtımsız bir çatı ne yazık ki ısınma ya da serinleme amacı ile kullanılan enerji miktarını artırır. Çatı yalıtımı, binalarda meydana gelen ısı kayıplarını önler, enerjinin verimliliğini artırır.

Enerji Kimlik Belgesi Nedir?

Enerji Kimlik Belgesi; yapının niteliklerine bağlı olarak ısınma ve soğutma gibi ihtiyaçları için ne kadar enerji tüketeceğinin belirtildiği belgedir. Bu belge uzmanlarca yapı denetimi yapılarak verilir. Tıpkı elektrikli ve elektronik cihazlarda olduğu gibi yapılar için de A’dan F’ye kadar sınıflandırma söz konusudur. Enerji kimlik belgesi alabilmek için yapının en az C derecesinde olması gereklidir. Bu seviye için de doğal olarak yalıtım, yani mantolama gerekecektir.

Pek çok yapı sahibi; binalarda mantolama zorunluluğu kalktımı sorusunun cevabını arar. Açıkça altını çizmek gereki ki, eski binalarda mantolama zorunluluğu var mı ve eski binalarda mantolama zorunluluğu var mı gibi soruların cevaplarını da kapsamak üzere mantolama zorunluluğu devam etmektedir. Zemin alanı 50 metrekare ve üzerinde olan yapılar; yani pratikte tüm yapılar için mantolama zorunludur.

Kullanıcılar; mantolama zorunlu mu 2017 araması yaparak kanunun iptaline dair araştırma yapar. Ancak bu doğru değildir. Zira 2017 yılı itibariyle tüm uygulamalar başlamıştır. Yeni yapılar ve kullanım amacı değişen yapıların kullanıma devam edebilmeleri için mantolama yaptırmaları zorunludur.

Mantolama Nedir?

Mantolama yapıların ısı kayıplarını önlemek için yapılan bir dış cephe uygulamasıdır. Isı yalıtımı amacıyla yapılan mantolama ile enerji daha verimli kullanılmış olur ve enerji tasarrufu sağlanır. Mantolama uygulaması, Enerji Verimliliği Kanunun kapsamında yapılan bir uygulama olup zorunludur. Mantolama zorunluluğu bina yönetimlerinin ivedi bir şekilde mantolama kararı alarak yapılarında gerekli ısı yalıtım tedbirlerini almasını sağlamaktadır. Yeni binalarda ve eski yapılarda rahatlıkla mantolama yapılabilir. Eski binaların cephe değiştirmesi aynı zamanda şehircilik açısından da şık ve kaliteli yaşam alanlarını işaret eder. Mantolama, enerjinin verimli kullanılmasını sağlayan bir uygulama olup zorunlu olmasa dahi yapılması kamu yararınadır. Bu nedenle zorunlu olması nedeniyle değil ihtiyaç duyulması nedeniyle mantolama yaptırılmalı, binaların daha az enerji ile ısınması ve serinlemesi sağlanmalıdır.

Mantolama Zorunluluğu Kalktı mı?

Mantolama yasaklandı biçiminde çıkan bilgiler ise bütünüyle hatalıdır. Yasaklanmak bir yana mantolama devlet tarafından önerilen ve desteklenen bir uygulamadır. Kimi kaynaklarda binalarda dış cephe ısı yalıtımı yaptırmak zorunlu mu? şeklinde de cevapları verilen kanuni yükümlülük; hali hazırda gündemdedir.

Elbette mantolama yaptırmamanın cezası da söz konusudur. Kanunun yürürlük tarihinden itibaren geçerli olmamakla birlikte, yalıtım yaptırılmayan yapılarla ilgili cezai müeyyideler öngörülmüştür. Kanun hakkında detaylı bilgiye; mantolama kanunu resmi gazete linkimizden erişebilirsiniz.  Aslında kanunun belirttiği müeyyideler; ısı yalıtımı olmayan binalara ceza olarak değil, enerji kimlik belgesi olmayan yapılara ceza şeklinde açıklanmalıdır. Ancak bu belgenin mantolama yaptırmadan alınamayacağı dikkate alındığında bu açıklama da yanlış sayılmayacaktır.

Mantolama Hakkında

Kimi kaynaklarda mantolama hakkında sağlığa zararlı olduğuna dair ibareler yer alır. Bu açıkça büyük bir hatadır. Mantolama için kullanılan hiçbir materyal sağlığa zararlı olmadığı gibi, sıva için kullanılan materyal dışındaki tüm malzemeler neredeyse organiktir. Gıda sanayinde kullanılan EPS maddesi ve tamamen taştan üretilen taş yünü ürününün hiçbir yan etkisi yoktur. Kaldı ki mantolama uygulaması Avrupa’da da zorunludur.

Matematiksel hesaplama yöntemlerine göre yapının bu uygulama sonrasında en az %50 ısı koruması elde edeceği neredeyse kesindir. Bu nedenle mantolama yaptırmaktan kaçınmak için hiçbir sebep yoktur. Zaten Mantolama Zorunluluğu da bu sebeple getirilmiş bir yasal zorunluluktur.